«لا نکلف نفساً إلا وسعها»؛ دو نگاه

نقل شنیده‌ها

این برداشت را از قول «بعضی علما» شنیده‌ام و منبع مشخصی ندارم؛ نمی‌توانم تأیید کنم که از چه کسی است.

آیه‌ی «لَا نُکَلِّفُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا» (اعراف ۴۲، مؤمنون ۶۲ و موارد مشابه) معمولاً چنین فهمیده می‌شود: خدا بیشتر از توانایی، تکلیف نمی‌کند.

نگاه دوم که شنیده‌ام این است که آیه را از آخر نگاه کنیم: اگر اکنون در موقعیتی قرار گرفته‌ای، یعنی خدا این توانایی را در تو گذاشته بود که آن را کنترل کنی و به بهترین نحو به خیر ختمش کنی؛ فقط شاید این مهارت در تو خاموش بوده و این وقایع باعث پیداشدن و آزادشدن آن شده است.

برداشت من: این نگاه، اگر به‌عنوان انگیزه به کار برود مفید است («توانش را داری»)، ولی اگر به‌عنوان قضاوت درباره‌ی دیگران (که «توانش را داشتی») استفاده شود، بی‌رحمانه است.

مرتبط: درماندگی آموخته‌شده.

تفسیرتکلیف